Reddi Miras Davası
Reddi Miras Davası Nedir? Reddi Miras Davası Nasıl Açılır?
Medenini kanunda düzenlenen miras ilkesi gereğince ölen kişinin varlıkları yasal ve atanmış mirasçılarının üzerine geçer. Mal varlıkların mirasçılar üzerine geçmesini sağlamak için herhangi bir irade gösterilmesine gerek yoktur. Bu nedenle vefat eden kişinin varsa borçları da yasal ve atanmış mirasçılarının mesuliyeti altına girer. Mirasçılar, vefat edenin borçlarını ödemekle yükümlü hale gelirler.
Böyle bir durumun yaşanması halinde medeni hukuk, varislerin reddi miras davası açmasına ruhsat verir. Yasal mirasçılar, külli halefiyet kaidesinde kendileri üzerine geçen tüm borçların reddine dair hukuki süreci ölen kişinin mirasının üzerlerine geçmesinden itibaren açabilirler. Bunun için reddi miras davası avukatı aracılığıyla sulh hukuk mahkemesine dava dilekçesinin yazılması ve yasal işlemlerin başlanması gerekir.
Külli halefiyet ilkesi nedir?
Medeni hukukun 599.maddesinde yer alan külli halefiyet kavramı; vefat eden kişinin mal ve varlıklarının kanuni varislerine geçtiğini teminat altına alan kavramdır. Bu sayede, varislerin herhangi bir dilekçe ve benzeri yasal işlemlere gereksinim duymaksızın vefat eden kişinin malları hakkında tasarruf sahibi olabilirler. Bu durum vefat eden kişinin borçlarının da varisler üzerine intikalini kapsar. Vefat edenin sahip olduğu mal ve varlıklar arasına borçları da girer.
Yine medeni hukukta yer alan 605-618 arasındaki maddeler reddi miras hakkını tanımlar. Varislerin vefat eden kişiden intikal eden borç ve alacakların yükümlülüklerinden feragat etmelerini sağlayan reddi miras davası tüm maddi tasarrufların iptalini mümkün kılar. Mirası bulunan kişiden gelecek mal veya borçların reddine dair dava ancak miras bırakacak kişinin ölümünden sonra açılabilir. Ancak kişinin hayatta olması durumunda da yasal varisler mirastan feragat sözleşmesi veya miras hakkının temlikine dair irade ortaya koyabilir.
Reddi miras davası iki şekilde açılabilir. Bunlardan birincisi, mirasın gerçek reddini sağlar. Diğeri ise, mirasın hükmen reddini kapsar.
Mirasın gerçek ve hükmen reddi
Medeni kanunun 609.maddesinde belirtilen reddi miras davasına ilişkin gerçek ret talebi; ergin ve seçme yetisi bulunan kişilerin sulh hukuk mahkemelerine müracaat ederek ilgili mirasın yasal sorumluluklarına itiraz etmeye dayanır. Kişi, mirasla ilgili hiçbir şart olmaksızın tasarrufu reddeder ve böylece vefat eden kişiden kalan borçları ödeme yükümlülüğünden kurtulabilir. Yine ergin olmayan kişilerin yasal temsilcileri, sulh hukuk mahkemesine beyanat vererek miras reddinde bulunabilir. Vekalet verilen kişilerin de miras reddetme hakları bunun gibidir. Mirasın gerçek reddinde şart şerhi aranmaz. Herhangi bir şartın getirilmesi halinde ise, mirasın reddi kabul edilmez ve mirastan doğan yasal yükümlülükler varislere intikal edebilir.
Medeni kanunun 614.maddesindeki sonradan gelen mirasçı hükmü bunun dışındadır. Varislerin reddi miras davası açma girişiminden sonra gelen mirasçıların lehine ret talebi verilebilir. Mirasın yasal tasfiyesine geçilmeden yapılan tebliğ ile sonradan gelen mirasçıların ret taleplerine cevap vermeleri beklenir. Herhangi bir cevap verilmemesi halinde de mirasın reddi kabul edilir. Buna da hükmen reddi miras denir. Bundan sonraki süreç ise, , iflas hukukuna göre miras malının tasfiyesi şeklinde devam eder.
Reddi miras davası nasıl açılır?
Vefat eden kişinin mallarının reddine dair dava, vefat edenin son ikamet ettiği sulh mahkemesine yapılacak ret dilekçesiyle mümkün hale gelir. Buradaki önemli hususun hiçbir şart koşmaksızın mirasın reddinin söz konusu olmasıdır. Herhangi bir şartın açıklanması halinde miras reddi gerçekleşmeyebilir. Kişinin korku, zorlama veya yanıltıcı nedenlerden dolayı mirası reddetmesi halinde iptal başvurusunda bulunulabilir. Ancak bunda geç kalınmaması gerekir.
Mirasın reddini kapsayan süre nedir?
Reddi miras davası açılması için tespit edilen süre 3 aydır. Bu süre, mirası bırakan kişinin ölümünden sonra başlar. Varislerin kendilerine miras kaldıklarını öğrendikleri vakitten itibaren de 3 aylık süre sayılabilir. Ancak bu durumda varislerin kendilerine miras kaldıklarını öğrendikleri süreyi kanıtlamaları gerekebilir.
Resmi defter tutulan durumlarda ise, bu süre bir ay kadardır. Mirasın detaylarının yer aldığı resmi defterin incelenmesi tamamlandıktan sonra varislerin mirası kabul veya ret ettiklerine dair irade göstermeleri gerektiğini bildiren tebliğ ile süre başlar. Bu süre zarfı içerisinde varislerin ilgili sulh mahkemesine gelerek beyanlarını vermeleri gerekir.
